A le rii iduroṣinṣin nucleus nipasẹ itujade awọn oriṣiriṣi awọn patikulu tabi awọn igbi omi, eyiti o yori si awọn iru ibajẹ redioaktivu oriṣiriṣi ati iṣelọpọ ti itankalẹ ionizing. Awọn patikulu Alpha, awọn patikulu beta, awọn egungun gamma, ati awọn neutron wa lara awọn iru ti a ṣe akiyesi julọ. Ibajẹ alpha ni itusilẹ awọn patikulu ti o wuwo, ti o ni agbara rere nipasẹ awọn nucleus ti n bajẹ lati ni iduroṣinṣin to ga julọ. Awọn patikulu wọnyi ko le wọ inu awọ ara ati pe a maa n di wọn mọ ni imunadoko nipasẹ iwe kan ṣoṣo.
Ní ìbámu pẹ̀lú irú àwọn èròjà tàbí ìgbì omi tí nucleus náà ń tú jáde láti di èyí tí ó dúró ṣinṣin, onírúurú ìbàjẹ́ ìtànṣán olóró ló wà tí ó ń yọrí sí ìtànṣán ionizing. Àwọn irú tí ó wọ́pọ̀ jùlọ ni àwọn èròjà alpha, àwọn èròjà beta, àwọn ìtànṣán gamma àti neutrons.
Ìtànṣán Alpha
Nígbà tí a bá ń lo ìtànṣán alpha, àwọn nucleus tí ó ń jẹrà máa ń tú àwọn èròjà wúwo tí ó ní agbára rere jáde láti mú kí ó dúró ṣinṣin. Àwọn èròjà wọ̀nyí kì í sábà lè gba inú awọ ara kọjá láti fa ìpalára, a sì lè dí wọn lọ́nà tí ó dára nípa lílo ìwé kan ṣoṣo.
Síbẹ̀síbẹ̀, tí àwọn ohun tí ń tú jáde láti inú alpha bá wọ inú ara nípasẹ̀ mímú, jíjẹ, tàbí mímu, wọ́n lè ní ipa lórí àwọn àsopọ̀ inú ara, èyí tí ó lè fa ìpalára fún ìlera. Àpẹẹrẹ kan ti èròjà kan tí ó ń jẹrà láti inú àwọn èròjà alpha ni Americium-241, tí a lò nínú àwọn ohun tí ń ṣe àyẹ̀wò èéfín kárí ayé.
Ìtànṣán Beta
Nígbà ìtànṣán beta, àwọn nucleus náà máa ń tú àwọn èròjà kéékèèké (electrons) jáde, èyí tí ó máa ń wọ inú ju àwọn èròjà alpha lọ, tí ó sì ní agbára láti la omi kọjá ní ìwọ̀n 1-2 centimeters, ní ìbámu pẹ̀lú ìwọ̀n agbára wọn. Lọ́pọ̀ ìgbà, ìwé aláwọ̀ alúmínì tín-tín tí ó wọn ní ìwọ̀n mílímítà díẹ̀ lè dènà ìtànṣán beta lọ́nà tí ó dára.
Àwọn ìtànṣán Gamma
Àwọn ìtànṣán gamma, pẹ̀lú ọ̀pọ̀lọpọ̀ lílò títí kan ìtọ́jú àrùn jẹjẹrẹ, jẹ́ ti ẹ̀ka ìtànṣán elektróònù aláwọ̀ ewéko, tí ó jọ ìtànṣán X-ray. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn ìtànṣán gamma kan lè rìn kiri ara ènìyàn láìsí àbájáde kankan, àwọn mìíràn lè fà á, wọ́n sì lè fa ìpalára. Àwọn ògiri kọnkéréètì tàbí ògiri lead lè dín ewu tí ó ní í ṣe pẹ̀lú ìtànṣán gamma kù nípa dídín agbára wọn kù, ìdí nìyí tí a fi ń kọ́ àwọn yàrá ìtọ́jú ní àwọn ilé ìwòsàn tí a ṣe fún àwọn aláìsàn jẹjẹrẹ pẹ̀lú àwọn ògiri líle bẹ́ẹ̀.
Àwọn neutron
Àwọn Neutron, gẹ́gẹ́ bí àwọn èròjà tó wúwo àti àwọn èròjà pàtàkì nínú nucleus, ni a lè ṣẹ̀dá nípasẹ̀ onírúurú ọ̀nà, bíi àwọn ohun èlò ìṣiṣẹ́ nucleus tàbí àwọn ìhùwàsí nucleus tí àwọn èròjà agbára gíga nínú àwọn ìtànṣán accelerator ń fà. Àwọn neutron wọ̀nyí ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí orísun pàtàkì fún ìtànṣán ionizing láìtaara.
Awọn ọna lati Lodi si Ifihan Itanna
Mẹ́ta lára àwọn ìlànà ààbò ìtànṣán tó rọrùn láti tẹ̀lé ni: Àkókò, Ìjìnnà, Ààbò.
Àkókò
Iye iwọn didun ti o n gba nipasẹ oṣiṣẹ itankalẹ n pọ si ni ibatan taara si iye akoko ti o sunmọ orisun itankalẹ naa. Akoko ti o dinku ti o lo nitosi orisun naa n mu iwọn didun itankalẹ naa dinku. Ni idakeji, ilosoke ninu akoko ti o lo ninu aaye itankalẹ naa n yori si iwọn didun itankalẹ ti o pọ si ti a gba. Nitorinaa, idinku akoko ti a lo ni aaye itankalẹ eyikeyi dinku ifihan itankalẹ naa.
Ijinna
Ṣíṣe àtúnṣe ìyàtọ̀ láàárín ènìyàn àti orísun ìtànṣán jẹ́ ọ̀nà tó gbéṣẹ́ láti dín ìfarahàn ìtànṣán kù. Bí ìjìnnà láti orísun ìtànṣán ṣe ń pọ̀ sí i, ìwọ̀n ìwọ̀n ìtànṣán náà ń dínkù gidigidi. Dídínkù sí orísun ìtànṣán kù jẹ́ ọ̀nà pàtàkì láti dín ìfarahàn ìtànṣán kù nígbà tí a bá ń lo rédíò àti àwọn ìlànà fluoroscopy. A lè ṣe ìwọ̀n ìdínkù nínú ìfarahàn nípa lílo òfin onígun mẹ́rin tí ó yàtọ̀, èyí tí ó ṣàlàyé ìsopọ̀ láàárín ìjìnnà àti agbára ìtànṣán. Òfin yìí sọ pé agbára ìtànṣán ní ìjìnnà pàtó kan láti orísun kan ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú onígun mẹ́rin ti ìjìnnà náà.
Ààbò
Tí pípa àkókò tó pọ̀jù mọ́ àti àkókò tó kéré jù kò bá ṣe ìdánilójú pé ìwọ̀n ìtànṣán tó kéré jù yóò tó, ó di dandan láti ṣe ààbò tó munadoko láti dín ìtànṣán ìtànṣán kù dáadáa. Ohun èlò tí a lò láti dín ìtànṣán kù ni a mọ̀ sí ààbò, àti pé ìlò rẹ̀ ń dín ìfarahàn sí àwọn aláìsàn àti gbogbo ènìyàn kù.
———————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————
LnkMed, olùpèsè ọ̀jọ̀gbọ́n nínú iṣẹ́ àti ìdàgbàsókèàwọn abẹ́rẹ́ aṣojú ìyàtọ̀ tí a fi agbára gíga ṣeA tun peseawọn sirinji ati awọn ọpọnèyí tó bo gbogbo àwọn àwòṣe tó gbajúmọ̀ ní ọjà. Jọ̀wọ́ kàn sí wa fún ìwífún síi nípasẹ̀info@lnk-med.com
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Jan-08-2024